De analyse

De VVD publiceerde de pagina 'Het eerlijke verhaal over de hypotheekrenteaftrek', waarin staat dat het om ongeveer 400 euro per maand gaat voor twee jonge, modaal verdienende starters die samen een gemiddeld huis kopen. Als bron verwijst de partij naar het EIB, 'Hypotheekrenteaftrek, feiten in beeld', september 2025.

In die EIB-publicatie is dat rekenvoorbeeld niet aangetroffen. Het EIB rekent onder meer met een annuïtaire hypotheek van 300.000 euro tegen 3,5 procent en stelt uitdrukkelijk dat geleidelijke afbouw de koopkrachteffecten dempt, met een tienjarig afbouwscenario als illustratie. Voor de bandbreedte tot 500 euro is in het openbaar beschikbare materiaal geen onderbouwing aangetroffen; dat betekent niet dat die niet bestaat.

Ten gunste van de spreker: de formulering is geclausuleerd — 'het kán zo schelen voor een gezin'. Bij grotere hypotheken is het bedrag haalbaar; een onafhankelijke doorrekening komt bij circa 400.000 euro op ongeveer 450 euro per maand.

Doorslaggevend is de combinatie van een generaliserende omgeving en de weggevallen voorwaarde van directe afschaffing. Het verschil tussen ineens afschaffen en afbouwen over tien of vijftien jaar bepaalt de orde van grootte van het bedrag, en de eigen bron van de VVD benoemt dat onderscheid uitdrukkelijk.